Ukraińcy wzbogacają polską gospodarkę o 94 mld zł rocznie

Ukraińscy uchodźcy przyczyniają się do wzrostu polskiego PKB na skalę, którą jeszcze dwa lata temu trudno było przewidzieć. Trzecia edycja raportu UNHCR i Deloitte, opublikowana w czwartek, dokumentuje nie tylko rosnący udział tej grupy w gospodarce, ale także jej coraz bardziej skomplikowaną rolę na rynku pracy i w przedsiębiorczości.

Wzrost wpływu na PKB przyspieszył

Wkład uchodźców z Ukrainy w polski produkt krajowy brutto systematycznie rośnie. W 2023 roku stanowił 2,0 proc. PKB, w 2024 roku wzrósł do 2,3 proc., a w 2025 roku osiągnął 2,4 proc. Wartość tego wkładu w ostatnim roku wyniosła 94 miliardy złotych — suma, która przewyższa roczny budżet wielu polskich województw.

Autorzy raportu prognozują dalszy wzrost tego udziału. Do 2035 roku wkład ukraińskich uchodźców ma sięgnąć 2,8 proc. PKB Polski. Wzrost ten koreluje bezpośrednio z dynamiką zatrudnienia — im więcej Ukraińców pracuje, tym większy ich udział w tworzeniu wartości dodanej dla gospodarki.

Rynek pracy: przyśpieszenie zatrudnienia

Dynamika zmian na rynku pracy jest szczególnie widoczna w danych dotyczących wskaźnika zatrudnienia. W 2023 roku pracę miało 61 proc. ukraińskich uchodźców w Polsce. Rok później odsetek ten wzrósł do 69 proc., a w 2025 roku osiągnął 76 proc. Dla porównania, wskaźnik zatrudnienia Polaków w trzecim kwartale 2024 roku wynosił 75 proc.

Te liczby wskazują na szybkie przystosowanie się ukraińskiej populacji do polskiego rynku pracy. Według danych Forsal.pl, 87 proc. gospodarstw domowych uchodźców uzyskuje dochody z pracy, co oznacza, że zdecydowana większość nie opiera się na wsparciu socjalnym. Świadczenia stanowią zaledwie 10 proc. źródeł dochodów uchodźców pochodzących z polskiego systemu, a 2 proc. z ukraińskiego.

Przedsiębiorczość jako ścieżka integracji

Ukraińcy nie tylko pracują jako pracownicy najemni — coraz częściej zakładają własne firmy. Od 2022 roku zarejestrowano około 135 tysięcy wniosków o założenie działalności jednoosobowej. Na początek 2026 roku liczba firm z kapitałem ukraińskim wyniosła 26 984, co stanowi znaczący segment nowych przedsiębiorstw w Polsce.

Wśród osób w wieku produkcyjnym 13 proc. uchodźców prowadzi własną działalność gospodarczą. Choć odsetek ten jest niższy niż średnia dla Polaków, pokazuje rosnącą skłonność tej grupy do przedsiębiorczości. Ukraińcy z PESEL UKR rzadziej jednak posiadają standardowe umowy o pracę — 42 proc. w porównaniu z 80 proc. u Polaków — co sugeruje większą reprezentację w pracach na umowach czasowych lub samozatrudnieniu.

Praca nieformalna pozostaje wyzwaniem: 9 proc. zatrudnionych mężczyzn i 16 proc. samozatrudnionych kobiet z Ukrainy pracuje bez formalnych umów, co wskazuje na potrzebę dalszych działań formalizacyjnych.

Zarobki i kwalifikacje

Ukraińcy są wysoko wykształceni — 62 proc. posiada wykształcenie wyższe. Ta struktura kwalifikacji przekłada się na zarobki. Mediana zarobków netto wzrosła o 45 proc. w okresie 2023–2025, osiągając około 85 proc. średniej polskiej pensji. Wzrost ten świadczy zarówno o szybkim awansie zawodowym, jak i o poprawie warunków pracy dla tej grupy.

Wskaźnik	2023	2024	2025
Wskaźnik zatrudnienia uchodźców (%)	61	69	76
Wkład w PKB (%)	2,0	2,3	2,4
Mediana zarobków (% polskiej średniej)	–	–	85

Sektor zdrowotny: obsada kadrowa i oszczędności

Ukraińcy odgrywają coraz ważniejszą rolę w polskiej ochronie zdrowotny. Na koniec 2025 roku stanowili 2,4 proc. kadry lekarskiej, 0,8 proc. pielęgniarek, 12,9 proc. salowych i 12 proc. asystentek stomatologicznych. Te udziały są szczególnie znaczące w zawodach pomocniczych, gdzie brakuje rąk do pracy.

Interesujące jest też porównanie kosztów leczenia. Średni koszt leczenia jednego uchodźcy wynosi 694 złote, podczas gdy średni koszt dla Polaka to 4640 złotych — różnica siedmiokrotna. W 2025 roku Narodowy Fundusz Zdrowia wykazał nadwyżkę finansową z obsługi ukraińskich pacjentów na poziomie 1,8 miliarda złotych.

Co to oznacza dla gospodarki

Dane pokazują, że ukraińscy uchodźcy nie są obciążeniem dla polskiej ekonomii, lecz źródłem wzrostu. Ich zatrudnienie rośnie szybciej niż ogólny wskaźnik dla populacji, a przedsiębiorczość tworzy nowe miejsca pracy. Wzrost zarobków i fakt, że większość utrzymuje się z pracy, a nie ze świadczeń, wskazują na efektywną integrację.

Jednocześnie dane ujawniają obszary wymagające uwagi. Wysoki odsetek pracy nieformalnej oraz różnice w dostępie do standardowych umów o pracę sugerują, że część uchodźców pracuje w gorszych warunkach niż Polacy. Rozwój przedsiębiorczości ukraińskiej, choć dynamiczny, pozostaje mniejszy niż w przypadku pracowników najemnych — co może wynikać zarówno z barier administracyjnych, jak i z preferencji samych przedsiębiorców.

Prognoza wzrostu wkładu do 2,8 proc. PKB do 2035 roku zakłada, że trend będzie się utrzymywać. Wymaga to jednak stałej integracji, dostępu do edukacji zawodowej i formalnych form zatrudnienia dla rosnącej populacji uchodźców.